Voor dit onderzoek koos ik Awel als partnerorganisatie omdat Awel zich expliciet inzet voor het welzijn, de stem en de rechten van kinderen en jongeren. Awel is een Vlaamse organisatie waar kinderen en jongeren anoniem en gratis terechtkunnen met vragen of zorgen via chat, telefoon, e-mail en forum. De organisatie richt zich op uiteenlopende thema’s zoals sociale druk, vriendschapsproblemen, pesten, onzekerheid en mentaal welzijn (Awel, z.d.). Deze thema’s sluiten nauw aan bij onze onderzoeksvraag rond sociale weerbaarheid tegen groepsdruk.

Missie en visie

De missie van Awel is het bieden van een veilige en laagdrempelige plek waar kinderen en jongeren gehoord worden zonder oordeel. Awel vertrekt vanuit het uitgangspunt dat kinderen zelf experts zijn van hun ervaringen en dat luisteren op zich een versterkende werking heeft. Deze visie sluit rechtstreeks aan bij het Kinderrechtenverdrag, in het bijzonder artikel 12, waarin wordt gesteld dat kinderen het recht hebben om hun mening te uiten en serieus genomen te worden in aangelegenheden die hen aanbelangen (UNICEF, z.d.).

Expertise en activiteiten

Awel beschikt over ruime expertise op het vlak van psychosociaal welzijn en sociale druk. Jaarlijks voert de organisatie duizenden gesprekken met kinderen en jongeren, waarbij gevoelens van onzekerheid, de druk om erbij te horen en problemen binnen vriendschapsrelaties vaak terugkerende thema’s zijn (Awel, z.d.).
 Naast individuele ondersteuning heeft Awel ook een belangrijke signaalfunctie: via jaarverslagen en thematische rapporten brengt de organisatie structurele problemen in de leefwereld van kinderen onder de aandacht van onderwijs, beleid en hulpverlening. Deze signalen bieden waardevolle inzichten voor scholen die willen inzetten op preventie en welzijn.

Complementariteit met onderwijs

De samenwerking tussen Awel en onderwijs is sterk complementair. Waar leerkrachten leerlingen begeleiden binnen de schoolcontext, biedt Awel ondersteuning buiten de school, volledig anoniem en vrijwillig. Dit is van groot belang voor kinderen die het moeilijk vinden om hun zorgen te delen met een leerkracht of ouder, bijvoorbeeld uit angst, schaamte of loyaliteit.

Leerkrachten kunnen Awel inzetten als doorverwijspartner wanneer sociale druk, groepsdruk of onzekerheid het welzijn van een leerling aantast. Tegelijk kan onderwijs gebruikmaken van de inzichten die Awel verzamelt om beter aan te sluiten bij wat leeft bij kinderen. Zo ontstaat een wisselwerking tussen preventieve klaspraktijken en individuele ondersteuning, wat het netwerk rond het kind versterkt.

Bijdrage aan sociale rechtvaardigheid en kinderrechten

Awel draagt op een duidelijke manier bij aan sociale rechtvaardigheid, omdat de organisatie inzet op gelijke toegang tot ondersteuning voor alle kinderen, ongeacht hun sociale, culturele of economische achtergrond. Door anonimiteit en gratis hulpverlening verlaagt Awel de drempel voor kinderen die zich niet erkend of gehoord voelen, wat immateriële uitsluiting helpt voorkomen.

Daarnaast sluit de werking van Awel aan bij meerdere bepalingen uit het Kinderrechtenverdrag, waaronder het recht op bescherming (artikel 19), het recht op gezondheid en welzijn (artikel 24) en het recht op volledige ontwikkeling (artikel 29) (UNICEF, z.d.). In samenwerking met onderwijs kan Awel bijdragen aan een omgeving waarin kinderen zich veilig voelen en ondersteund worden in het omgaan met sociale druk.

Verantwoording van de keuze

Wij kozen bewust voor Awel als partnerorganisatie omdat hun aanpak vertrekt vanuit een kinderrechtenperspectief en nauw aansluit bij de leefwereld van kinderen in de derde graad van het lager onderwijs. Awel biedt geen kant-en-klare oplossingen, maar versterkt kinderen in hun eigen kracht door te luisteren en hen ernstig te nemen. Deze aanpak sluit aan bij het doel van ons onderzoek: het versterken van sociale weerbaarheid tegen groepsdruk. In samenwerking met onderwijs draagt Awel bij aan een meer rechtvaardige samenleving waarin elk kind de ruimte krijgt om zichzelf te zijn en gehoord te worden.